Israël, waar ik woon, is een Joods land. De meerderheid van de inwoners is Joods. Joods zijn is niet louter een kwestie van religie. Ook niet-religieuze Joden zijn Joods vanwege hun afkomst, de stamverwantschap. Joden in Israël kunnen seculier zijn tot en met ultraorthodox. De orthodoxie voert de boventoon, andere stromingen, zoals het conservatief of progressief jodendom, worden niet zo gelust, ze worden getolereerd.

Religieuze Joden kennen kledingvoorschriften. Als je een (modern-)orthodoxe man bent, beperkt het zich tot het dragen van een keppel als hoofdbedekking. Ultraorthodoxen dragen ook tsietsiet (schouwdraden) ter herinnering aan de 613 opdrachten (geboden en verboden) in het jodendom. Vrouwen dragen als ze streng-orthodox zijn een pruik die zich, als ze van goede kwaliteit zijn, nauwelijks laten onderscheiden van echt haar. Of ze tooien zich met een doek, van klein tot groot, om het haar enigszins of helemaal te bedekken.

In Israël is geen discussie over de vraag of een politieagent of een rechter een keppel mag dragen. Bijgevolg is het dragen van hoofddoeken voor moslima’s in allerlei functies bij mijn weten ook geen discussiepunt. Hetzelfde geldt ook voor andere religies, zoals Druzen.

Voor Nederland ligt het anders. Van oorsprong was het Europese land christelijk. Vooral protestants, rooms-katholieken werden in vroeger dagen gediscrimineerd. Dat had alles te maken met de losmaking door de reformatorische Nederlanden van het katholieke Spanje gedurende de tachtigjarige oorlog.

Nederland is in hoge mate seculier geworden. De scheiding tussen kerk en staat is ver doorgevoerd, zij het niet zo streng als in Frankrijk. En in Turkije voordat Erdogan met zijn partij doorbrak, was het ongeveer net zo.

Door de komst van moslims is de religie weer terug van weggeweest. Voor moslims is de religie, meer dan voor christenen, een zaak die zich ook in het openbare leven afspeelt. Daardoor zijn er al geruime tijd spanningen ontstaan en die worden er niet minder op.

Zo las ik dat de gebedsoproep voor moslims weerstanden oproept. Maar als je in Nederland kerkklokken mag laten luiden om het volk op te roepen om naar de kerk te gaan, waarom mag dan niet de azaan klinken, zo wordt gezegd.

Ik las dat Gert-Jan Segers van de Christen Unie een probleem heeft met azaan. Zijn bezwaar is zo fors dat hij desnoods (!) de kerkklokken tot zwijgen wil brengen om de azaan te stoppen. Voor velen gaat het veel te ver om het luiden van kerkklokken achterwege te laten. Kerkklokken horen vanouds bij Nederland, dat geldt (nog?) niet voor de islam.

Kerkklokken zijn neutraal in vergelijking met de azaan waarin de geloofsbelijdenis wordt omgeroepen (dat is het bezwaar van Segers).

Een ander verschil is dat kerkklokken bij uitstek bij de zondag horen, terwijl de azaan vijf keer per dag klinkt en dat zeven dagen per week.

Ook de discussie over de hoofddoek is weer ontbrand. Tast het dragen van een hoofddoek door openbare gezagsdragers de neutraliteit, de scheiding tussen kerk, moskee en staat aan? Of betekent het verbieden van hoofddoeken voor politieagenten en griffiers bij de rechterlijke macht dat de moslims worden gediscrimineerd?

Ik ben blij dat in Israël deze discussie niet wordt gevoerd. Er zijn hier al problemen genoeg tussen bevolkingsgroepen, dus zoiets hoeven we er niet nog eens bij te hebben.

Reacties zijn welkom: polakhaje@gmail.com